3.7. Zobowiązania finansowe (commitments) oraz zasady płatności

3.7. Zobowiązania finansowe (commitments) oraz zasady płatności
Wydatkowanie środków Funduszu ISPA odbywać się będzie zgodnie z Umową Finansową w ramach generalnego budżetu Unii Europejskiej na podstawie Memorandum Finansowego, przygotowanego przez Komisję Europejską i kraj – beneficjanta.
Roczne zobowiązania finansowe względem pomocy przyznawanej przedsięwzięciom podejmowane będą w jeden z następujących sposobów:
 zobowiązania finansowe względem przedsięwzięć, których realizacja trwać będzie 2 lata lub więcej, podejmować się winno w rocznych interwałach czasowych. Zobowiązanie finansowe względem pierwszej rocznej transzy powinno być realizowane w momencie podpisania Memorandum Finansowego. Zobowiązania na kolejne roczne transze środków powinny być realizowane na podstawie wstępnego planu finansowego przedsięwzięcia i z początkiem każdego roku budżetowego, nie później jednak niż 1 kwietnia, z uwzględnieniem planowanych wydatków na ten rok,
 pierwsza transza finansowa dla przedsięwzięcia, którego realizacja trwać będzie mniej niż 2 lata i w którym udział środków Wspólnoty nie przekracza 20 milionów Euro, powinna mieć wartość 80% całości przyznanej pomocy i należy o nią wystąpić w momencie podpisania Memorandum Finansowego. Pozostałość kwoty powinna być wydatkowana stosownie do stanu realizacji przedsięwzięcia.
W uzasadnionych przypadkach pomoc uprzednio przyznana może zostać cofnięta. Dotyczy to sytuacji , gdy prace określone harmonogramem realizacji, zatwierdzonym w Memorandum Finansowym nie zostały wykonane w zadowalającym wymiarze i zgodnie z terminami.
Płatność może dokonywać się w formie zaliczki, częściowej refundacji lub refundacji całości kosztów na podstawie rachunków. Szczegóły zasad płatności ustalane będą z każdym krajem – biorcą w Memorandum Finansowym oraz w zgodzie z ustaleniami dotyczącymi zasad działania Komitetu Doradczego.
Przy wydatkowaniu środków z funduszu ISPA Komisja Europejska musi przestrzegać Prawa Unii Europejskiej o ochronie konkurencji i unikać faworyzowania jakiejkolwiek firmy. Zwiększy to prawdopodobieństwo otrzymania wsparcia z ISPA dla jednostek sektora publicznego, takich jak przedsiębiorstwa państwowe o charakterze użyteczności publicznej, gminy i ich zakłady budżetowe lub przedsiębiorstwa komunalne będące spółkami prawa handlowego, ale pozostające w całości własnością gminy. Dopuszczalna będzie pomoc ISPA dla gmin, które udzielają prywatnym firmom koncesji na budowę i eksploatację publicznej infrastruktury ochrony środowiska (np. oczyszczalni ścieków, składowisk odpadów). W tym przypadku jednak niezbędny będzie wyjątkowo przejrzysty i nadzorowany przez Komisję Europejską proces konkurencyjnego udzielania przez gminę koncesji oraz gwarancja, że cena usługi będzie najistotniejszym elementem oceny ofert. Ponieważ wszyscy potencjalni koncesjonariusze będą wiedzieli, że częścią umowy jest z góry określona wartość subwencji na inwestycje, wprowadzą to do swoich obliczeń kosztów, a konkurowanie ceną zapewni minimalizację opłat pobieranych od ludności oraz transfer subwencji Unii Europejskiej do końcowych użytkowników.