[1] Bazewicz M., Collen A., Podstawy metodologiczne systemów ludzkiej aktywnosci i informatyki, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wroclawskiej, Wroclaw 1995; [2] Hannan M.T., Freeman J.H., Organizational Ecology, Harward University Press, Cambridge 1989; [3] Lawrence P.R., Lorsch J.W., Organization and Environment, Harward University Press, Cambridge 1967; [4] Merton R., Teoria socjologiczna a struktura spoleczna, PWN Warszawa 1982; [5] [...]
Z kolei w ujeciu kulturowym(15) nazywanym tez symbolicznym organizacja definiowana jest jako artefakt kulturowy, uksztaltowany historycznie. Kultura organizacji okresla znaczenie zachowan ludzi, przez co umozliwia komunikacje spoleczna. Symboli-sci kwestionuja zalozenie o istnieniu obiektywnej organizacyjnej rzeczywistosci i obiektywnych funkcjach organizacji. Odslaniaja subiektywne i selektywne procesy, leza-ce u podstaw tego, co sie aktualnie dzieje (what is going [...]
Tak wiec w ujeciu sytuacyjnym juz nie tylko czlowiek jest wiezniem organizacji (jak w ujeciu systemowym), ale takze organizacja jest wiezniem swego otoczenia. Takie postrzeganie czlowieka i organizacji musialo spowodowac reakcje badaczy, zrywajaca z ujeciem systemowym i sytuacyjnym. Uksztaltowaly sie inne alternatywne teorie organizacji, z których najwieksze znaczenie uzyskaly podejscie interakcyjne i kulturowe. W ujeciu [...]
Jeszcze bardziej radykalne stanowisko w kwestii srodowiskowej determinacji organizacji zajmuja badacze zwani populacja ekologistów(13). Oni skoncentrowali sie na procesach srodowiskowej selekcji, a nie na procedurach strukturalno-funkcjonalnej adaptacji organizacji do otoczenia. Przedmiotem ich analizy nie sa pojedyncze organizacje i ich zwiazek z otoczeniem lecz populacje organizacji, wyodrebnione na przyklad lokalnie lub branzowo, które stanowia tak zwane [...]
Ujecie sytuacyjne (contingency approach) wyroslo z podejscia systemowego i wspólczesnie jest jednym z najwazniejszych kierunków badan organizacji ludzkiej. W relacji do ujecia systemowego mozna je okreslic jako selektywna kontynuacje. Uwaga badaczy reprezentujacych podejscie sytuacyjne przeniosla sie z problemów tradycyjnie podejmowanych w analizie systemowej takich jak: utrzymanie wewnetrznej równowagi, integracja, adaptacja, cele i strategie organizacji, na [...]
d) Zalozenie o ciaglosci rozwoju spolecznego przez adaptacje zamiast zmian rewolucyjnych. Analiza systemowa opiera sie na zalozeniu, ze podstawowym mechanizmem rozwoju systemu jest zachowanie równowagi wewnetrznej i adaptacja do zmiennego otoczenia za pomoca mechanizmów autoregulacji systemu i sprzezenia zwrotnego systemu z otoczeniem. Socjotechnika systemowa jest wiec uzyteczna do stabilizowania organizacji ludzkich za pomoca ugody, negocjacji [...]
Na pomijanie człowieka w podejściu systemowym zwracają uwagę nie tylko humaniści lecz także (co należy szczególnie docenić) informatycy i teoretycy systemów. M. Bazewicz i A. Collen bardzo trafnie zauważyli, że “w tradycyjnej informatycznie orientacji istocie ludzkiej nie przyznano pierwszeństwa ani priorytetów; człowiek staje się poddanym lub podporządkowanym czynnikiem oprogramowania i sprzętu” [1 s. 112]. W [...]
Ujęcie systemowe podobnie jak każda inna teoria nie jest wolne od ograniczeń metodologicznych. Rodzaj tych ograniczeń zależy m. in. od dziedzin nauki, w którym to podejście jest stosowane. W humanistyce ujęcie systemowe wyrosło z teorii strukturalno-funkcjonalnej rozwijanej od początku XX wieku, którego najwybitniejszymi przedstawicielami byli B. Malinowski, A.R. Radclife-Brown, a współcześnie T. Parsons, R. Merton [...]
W ujęciu systemowym organizacja definiowana jest jako system, to znaczy, że jest ona układem zbudowanym z części, które, pozostając we wzajemnej interakcji między sobą, realizują cele wyznaczone potrzebami szerszego układu lub otoczenia, którego organizacja jest częścią. Potrzeby otoczenia stają się celami organizacji, określają jej strukturę oraz funkcje jej elementów składowych, które z kolei są systemem [...]